วรรณกรรม   

A

abridged edition ฉบับตัดย่อ
abstract ๑. บทคัดย่อ ๒. นามธรรม
abstract poem สัทกานท์, บทกวีนามธรรม
academic drama ละครปัญญาชน
academy สํานักวิชา
accent; stress ๑. พยางค์เน้น ๒. การเน้นพยางค์
acephalous; headless line บาทไร้หัว
acrostic อักษรกล
act องก์
action การดำเนินเรื่อง
adage ภาษิต
adaptation การดัดแปลง
addendum บทเพิ่มเติม
address คำปราศรัย
aesthetic distance ความเป็นกลางทางสุนทรียภาพ
aestheticism สุนทรียนิยม
affectation ความไม่ผสาน
affective fallacy ความผิดพลาดเหตุกระทบใจ
Age of reason ยุคเหตุผล
agrarians กลุ่มเกษตรนิยม
air เพลง
akhyana อาขยาน
alexandrine บทร้อยกรองอะเล็กซันดรีน
allegory อุปมานิทัศน์
alliteration การสัมผัสอักษร
alliterative verse บทร้อยกรองสัมผัสอักษร
allonym นามยืม
allusion การอ้างถึง
almanac กาลานุกรม
altar poem บทกวีรูปแท่นบูชา
alternate rhyme สัมผัสสลับ
ambiguity ความกำกวม
amblysia การลดความรุนแรง
amphibrach คณะแอมฟิแบรก
amphigory บทล้อไร้สาระ
amplification การขยายความ
anabasis; rising action การขมวดปม
anachorism อสถานะ
anachronism การผิดกาละ
anacoluthon ความไม่สืบเนื่อง
anacrusis อะนาครูซิส
anadiplosis การทวนคำ
anagram คำสลับอักษร
analects ปกิณกคดี
analogue วรรณกรรมคล้ายคลึง
analogy แนวเทียบ
analysed rhyme สัมผัสวิเคราะห์
analysis การวิเคราะห์
anamnesis การย้อนรำลึก
ananym คำย้อนอักษร
anapaest; anapaestic foot; anapest; anapestic foot คณะแอนาเพสต์
anaphora การเน้นซ้ำคำ
anatomy วรรณวิภาค
anisometric อสมบาท
anonymous นิรนาม
aphaeresis การตัดต้นคำ
aphesis การกร่อนต้นคำ
aphorism คำพังเพย
apocalyptic literature วรรณกรรมพยากรณ์
apocope การตัดท้ายคำ
apocrypha ฉบับเคลือบแคลง
apologia; apology บทแถลง
apologue; fable นิทานอุทาหรณ์
apology; apologia บทแถลง
apostrophe สมมุติภาวะ
appendix ภาคผนวก
aptronym นามลักษณ์
Arcadia แดนอาร์เคเดีย
archaism คำโบราณ
archetype ต้นแบบดั้งเดิม
archives ๑. จดหมายเหตุ ๒. หอจดหมายเหตุ
argot ภาษาเฉพาะกลุ่ม
argument ๑. สังเขปเรื่อง ๒. บทอภิปราย
argumentation การโต้แย้ง
argumentum ad บทอภิปรายแบบอ้าง
art for art's sake ศิลปะเพื่อศิลปะ
article บทความ
aside การพูดป้อง
association นัยประหวัด
assonance การกระทบสระ
asyntactic นอกกฎ
atmosphere of the mind บรรยากาศแห่งจิต
atmosphere บรรยากาศ
atony การไม่เน้นพยางค์
Atticism วาทศิลป์กระชับ
Augustan Age สมัยออกัสตัน
aureate language ภาษาไพจิตร
autobiography อัตชีวประวัติ
autoclesis โวหารย้อนกระทบ
automatic writing การเขียนโดยอัตโนมัติ
avant-garde กลุ่มล้ำยุค

B

ballad opera อุปรากรลำนำนิทาน
ballad ลำนำนิทาน
ballade ๑. ลำนำนิทาน ๒. บทร้อยกรองบาลาด
barcarole เพลงเรือ
bard ๑. กวีขับลำ ๒. กวี
baroque วรรณกรรมบารอก
bathos การลดระดับ
beast epic มหากาพย์เรื่องสัตว์
beat poets กวีกลุ่มหน่ายสังคม, กวีกลุ่มบีต
beginning rhyme สัมผัสต้นบาท
black comedy สุขนาฏกรรมมืด
Black Mountain poets กวีกลุ่มแบล็กเมาน์เทน
blank verse กลอนเปล่า
blason; blazon บทชมโฉม
blazon; blason บทชมโฉม
Bloomsbury group, the กลุ่มบลูมส์เบอรี
blue book หนังสือปกน้ำเงิน
blues เพลงบลูส์, เพลงรันทด
blue-stocking กลุ่มถุงน่องน้ำเงิน
boasting poem บทกวีโอ้อวด
bombast สำนวนฟุ้งเฟื่อง
bon mot, le คำคม
boulevard drama ละครบูลวาร์ด
bourgeois drama ละครชนชั้นกลาง
bourgeois literature วรรณกรรมชนชั้นกลาง
bourgeois tragedy โศกนาฏกรรมชนชั้นกลาง
bowdlerize ตัดทอน
braggadocio จอมโว
bucolic; pastoral บทร้อยกรองท้องทุ่ง
burlesque เรื่องขบขันล้อเลียน
bylina เพลงวีรกรรมบิลีนา
Byzantine ไบแซนไทน์

C

cacophony เสียงกระด้าง
caesura จังหวะหยุด
calypso เพลงพื้นเมืองคาลิปโซ
canon ฉบับแท้
canto บรรพ, กัณฑ์
caricature ภาพล้อ
carol; carole เพลงเทศกาล
Caroline period สมัยแคโรไลน์
carpe diem ยึดปัจจุบัน, ทินธร
carrousel วาทะเวียนวง
cartoon การ์ตูน
catalexis การตัดท้ายบาท
catalogue verse นามาวลี
catastrophe ความหายนะ
catharsis โสธนะ
Cavalier drama ละครคาวาเลียร์
Cavalier poets กวีกลุ่มคาวาเลียร์
cento บทตัดต่อ
chanson de gestes เพลงขับวีรกรรม
chanson เพลงขับ
chansonnier รวมเพลงขับ
character, the บุคลิกวรรณนา
chiasmus โวหารย้อนคำ
children's book หนังสือสำหรับเด็ก
chorus นักร้องหมู่
chronicle play; history play ละครอิงประวัติศาสตร์
chronicle บันทึกเหตุการณ์
chronological primitivism บรรพกาลนิยมเชิงประวัติศาสตร์
Ciceronian style ลีลาแบบซิเซโร
circumlocution สำนวนน้ำท่วมทุ่ง
classic ๑. (น.) คลาสสิก ๒. (ว.) ตามแบบแผน, คลาสสิก
classical ตามแบบแผน, คลาสสิก
classicism คตินิยมแบบแผน, คตินิยมคลาสสิก
clerihew บทร้อยกรองเคลริฮิว
clich้ สำนวนจำเจ
climax จุดสุดยอด
closed couplet สัมผัสคู่ปิด
closet drama บทละครเพื่ออ่าน
cock and bull story เรื่องกุ
collage การปะติดความ
colloquial language; colloquial ภาษาปาก
colloquy สัมวาทะ
comedy of humours สุขนาฏกรรมลักษณะนิสัย
comedy of ideas สุขนาฏกรรมข้อคิด
comedy of intrigues สุขนาฏกรรมกลอุบาย
comedy of manners สุขนาฏกรรมมรรยาทสังคม
comedy of morals สุขนาฏกรรมศีลธรรม
comedy of situation สุขนาฏกรรมสถานการณ์
comedy สุขนาฏกรรม
comic relief บทตลกคลายเครียด
commedia dell'arte ละครกลอนสด
common measure; common meter มาตราสามัญ
commonplace book สมุดข้อมูล
Commonwealth period สมัยคอมมอนเวลท์ (ค.ศ. ๑๖๔๙-๑๖๐๐)
comparative literature วรรณคดีเปรียบเทียบ
complaint กลอนรำพัน
complex metaphor; telescoped metaphor อุปลักษณ์ซับซ้อน
complication การผูกปม
conceit ความนึกเปรียบเทียบ
concrete universal สิ่งสากลรูปธรรม
concrete verse บทร้อยกรองรูปธรรม
confessional literature วรรณกรรมสารภาพ
confessional novel นวนิยายสารภาพ
confessional poetry กวีนิพนธ์สารภาพ
confidant เพื่อนคู่ใจ
conflict ความขัดแย้ง
connotation ความหมายโดยนัย
consistency ๑. ความกลมกลืนกัน ๒. ความคงเส้นคงวา
consonance การซ้ำเสียงพยัญชนะ
conte นิทาน
contrast การเปรียบต่าง
convention สัญนิยม
conversation piece; conversation poem บทกวีสนทนา
correlative verse บทร้อยกรองสหสัมพัทธ์
couplet สัมผัสคู่
courtesy book หนังสือสอนมารยาท
courtly love รักเทิดทูน
crambo การทายคำสัมผัส
crisis จุดวิกฤต
crossed rhyme; interlaced rhyme สัมผัสกลางบาท
cultural primitivism บรรพกาลนิยมเชิงวัฒนธรรม
cynicism คติหยามโลก

D

dactyl; dactylic foot คณะแด็กทิล
dadaism คติดาดา
dead metaphor อุปลักษณ์ไร้พลัง
decorum ความผสาน
definition การนิยาม
denotation ความหมายโดยตรง
description การพรรณนา
desert island fiction บันเทิงคดีเกาะร้าง
detective story เรื่องนักสืบ
deus ex machina เทวดามาโปรด
dialect ภาษาถิ่น
dialectic วิภาษวิธี
dialogue บทสนทนา
diary อนุทิน
didactic literature วรรณกรรมคำสอน
digest ฉบับย่อ
digression การออกนอกเรื่อง
dime novel; penny dreadful นวนิยายสิบสตางค์
dimeter มาตราสองคณะ
diminishing metaphor อุปลักษณ์ลดสภาพ
dirge เพลงโศก
discourse วจนิพนธ์
discovery การค้นพบ
disinterestedness ความเป็นกลาง
dissertation วาทนิพนธ์
dissociation of sensibility อนารมณ์
dithyramb เพลงเทพสดุดี
ditty เพลงสั้น
documentary novel นวนิยายอิงเอกสาร
documentary theatre ละครอิงเอกสาร
doggerel บทร้อยกรองด้อยศิลป์
dogma สิทธานต์
domestic comedy สุขนาฏกรรมครอบครัว
domestic tragedy โศกนาฏกรรมครอบครัว
double rhyme สัมผัสสองพยางค์
drama ๑. บทละคร ๒. ละคร, นาฏกรรม
dramatic irony การแฝงนัยเชิงละคร
dramatic monologue บทพูดเดี่ยวเชิงละคร
dramatis personae รายชื่อตัวละคร
dramatization การแปลงเป็นบทละคร
drawing-room comedy สุขนาฏกรรมห้องนั่งเล่น
dream vision ภาพในฝัน
droll จำอวด

E

eclouge บทร้อยกรองชนบท
Edwardian period สมัยเอดเวิร์ด
elegiac stanza บทกำสรด
elegy บทร้อยกรองกำสรด
Elizabethan period สมัยเอลิซาเบท
ellipsis การละความ
emotive language ภาษาเร้าอารมณ์
emphasis การเน้น
encomium บทสรรเสริญ
encyclopaedia; encyclopedia สารานุกรม
encyclopedia; encyclopaedia สารานุกรม
end rhyme; terminal rhyme สัมผัสท้ายบาท
end-stopped line บาทจบความ
Enlightenment age; Enlightenment, the ยุคเรืองปัญญา
epanalepsis คำซ้ำคั่น
epic cycle ชุดมหากาพย์
epic question ปุจฉามหากาพย์
epic simile อุปมาแนวมหากาพย์
epic theatre ละครแนวมหากาพย์
epic มหากาพย์
epigram คำคม
epigraph ๑. คำจารึก ๒. บุพวาทะ
epilogue ปัจฉิมกถา, ปัจฉิมบท
episode ตอน
epistle เพลงยาว, บทจดหมาย
epistolary novel นวนิยายจดหมาย
epitaph จารึกหลุมฝังศพ
epithalamion เพลงกล่อมหอ
epithet ฉายา
erotic literature วรรณกรรมกามวิสัย
escape literature วรรณกรรมหลีกหนี
essay ความเรียง
eulogy บทยกย่อง
euphemism การเกลื่อนคำ
euphony เสียงรื่นหู
euphuism สำนวนอลังการ
excursus บทเสริมเรื่อง
exegesis นัยวิเคราะห์
exemplum นิทานนิทัศน์
existentialism อัตถิภาวนิยม
exposition ๑. อรรถาธิบาย ๒. บทเปิดเรื่อง
expressionism คตินิยมสำแดงพลังอารมณ์, เอกซเพรสชันนิซึม
eye-rhyme สัมผัสลวง

F

fable; apologue นิทานอุทาหรณ์
fabliau นิทานฟาบลีโย [ฟา-บลี-โย]
fabula ละครฟาบูลา
fairy tale เทพนิยาย
falling action; d้nouement; resolution การแก้ปม
falling rhythm จังหวะลง
fancy ความเพ้อฝัน
fantasy จินตนิมิต
farce ละครตลก
fate drama ละครชะตากรรม
Faust theme แก่นเรื่องแบบเฟาสต์
feminine ending ท้ายบาทไม่เน้น
feminine rhyme สัมผัสไม่เน้น
fiction บันเทิงคดี
figurative language ภาษาภาพพจน์
figure of speech ภาพพจน์
fin de si่cle สิ้นศตวรรษ
flashback ภาพย้อนหลัง
flat character ตัวละครมิติเดียว
folio สี่หน้ายก
folk drama ละครชาวบ้าน
folk literature วรรณกรรมชาวบ้าน
folk song เพลงชาวบ้าน
folk tale; Mไrchen นิทานชาวบ้าน
folly literature วรรณกรรมล้อความเขลา
foot; metrical foot คณะ
foreshadowing การเกริ่นการณ์
foreword คำนิยม
form รูปแบบ
formalism รูปแบบนิยม
four levels of meaning ความหมายสี่ระดับ
four meanings ความหมายสี่อย่าง
frame story กรอบเรื่อง
free association นัยประหวัดอิสระ
free verse บทร้อยกรองอิสระ
Freytag's pyramid พีระมิดของไฟรทาก
Fugitives, the กลุ่มผู้หลีกลี้
futurism อนาคตนิยม

G

gatha คาถา
gazette หนังสือข่าวสาร
gazetteer อักขรานุกรมภูมิศาสตร์
genre ประเภท(วรรณกรรม)
Georgian poetry กวีนิพนธ์จอร์เจียน
georgic บทร้อยกรองนาไร่
gesta ประชุมเรื่องผจญภัย
Gestalt psychology จิตวิทยาเกสตัลต์
ghazal; ghazel บทร้อยกรองคาซัล
ghazel; ghazal บทร้อยกรองคาซัล
ghost writer นักเขียนกำบัง, นักเขียนผี
gleeman นักขับลำกลีแมน
glossary อภิธาน
gnomic verse บทร้อยกรองภาษิต
Goliards กลุ่มโกเลีร์ยด
good sense สัมมาสำนึก
Gothic novel นวนิยายกอทิก
grace ความสง่างาม
grand guignol หุ่นกระบอกกรองกีญอล
grand style ลีลาภาคภูมิ
graveyard poetry กวีนิพนธ์สุสาน
Greek tragedy โศกนาฏกรรมกรีก
grotesque วิลักษณ์
guidebook หนังสือนำเที่ยว
guslar นักขับลำกูสลาร์

H

hagiography ชีวประวัตินักบุญ
hagiology วิทยานักบุญ
haiku บทกวีไฮกุ
hamartia การสำคัญผิด
handbook; manual หนังสือคู่มือ
harangue วาทะปลุกใจ
Harlequin ตัวละครแบบฮาร์เลควิน
headless line; acephalous บาทไร้หัว
hendecasyllabic line บาทสิบเอ็ดพยางค์
heptameter มาตราเจ็ดคณะ
hero ๑. วีรบุรุษ ๒. พระเอก
heroic couplet สัมผัสคู่วีรกรรม, สัมผัสคู่ฮิโรอิก
heroic drama นาฏกรรมวีรบุรุษ
heroic line บาทวีรกรรม, บาทฮิโรอิก
heroic quatrain บทสี่บาทวีรกรรม, บทสี่บาทฮิโรอิก
heroic stanza บทวีรกรรม, บทฮิโรอิก
heroic verse บทร้อยกรองวีรกรรม, บทร้อยกรองฮิโรอิก
heroine ๑. วีรสตรี ๒. นางเอก
hexameter มาตราหกคณะ
high comedy สุขนาฏกรรมชั้นสูง
historical novel นวนิยายอิงประวัติศาสตร์
history play; chronicle play ละครอิงประวัติศาสตร์
Homeric epithet ฉายาแบบโฮเมอร์
Homeric simile อุปมาแบบโฮเมอร์
homograph คำพ้องรูป
homonym คำพ้องรูปพ้องเสียง
homophone คำพ้องเสียง
Horatian ode ศังสกานท์แบบฮอเรซ
hubris; hybris อหังการ
humanism มนุษยนิยม
humours ธาตุเหลว
hybrid พันทาง
hybris; hubris อหังการ
hymn เพลงสวดสรรเสริญ
hyperbole อติพจน์
hyphaeresis; syncope การตัดกลางคำ

I

iamb; iambic foot คณะไอแอมบ์
iambic dimeter มาตราไอแอมบ์สองคณะ
iambic foot; iamb คณะไอแอมบ์
iambic hexameter มาตราไอแอมบ์หกคณะ
iambic monometer มาตราไอแอมบ์คณะเดียว
iambic octameter มาตราไอแอมบ์แปดคณะ
iambic pentameter couplet สัมผัสคู่มาตราไอแอมบ์ห้าคณะ
iambic pentameter มาตราไอแอมบ์ห้าคณะ
iambic tetrameter มาตราไอแอมบ์สี่คณะ
iambic trimeter มาตราไอแอมบ์สามคณะ
idealism อุดมคตินิยม
identical rhyme สัมผัสซ้ำคำ
idiom สำนวน
idyl; idyll ชนบทพรรณนา
idyll; idyl ชนบทพรรณนา
image ๑. ภาพลักษณ์ ๒. จินตภาพ
imagery กระบวนจินตภาพ
imagination จินตนาการ
Imagist กวีกลุ่มจินตภาพ
imitation การเลียนแบบ
impressionism คตินิยมประทับใจ, อิมเพรสชันนิซึม
in medias res การเริ่มกลางเรื่อง
inciting moment จุดเร่งเร้า
induction เรื่องเหนี่ยวนำ
industrial revolution การปฏิวัติอุตสาหกรรม
inspiration ความบันดาลใจ
intentional fallacy ความผิดพลาดเหตุเจตนา
interior monologue บทพูดเดี่ยวในใจ
interlaced rhyme; crossed rhyme สัมผัสกลางบาท
interlude ละครสลับฉาก, การแสดงสลับฉาก
intermezzi ละครสลับฉากของอิตาลี
internal evidence หลักฐานในเรื่อง
internal rhyme สัมผัสในบาท
introduction บทนำ
invective คำบริภาษ
inversion การสลับคำ
invocation ประณามบท
irony of fate การแฝงนัยเชิงโชคล้อ
irony การแฝงนัย

J

Jacobean age สมัยจาโคเบียน
jargon ภาษาเฉพาะวงการ
jest book หนังสือชวนหัว
Jesuit drama ละครเยซูอิต
jingle บทร้อยกรองจิงเกิล
jongleur นักแสดงสัญจร
joruri ละครหุ่นโจรุริ
journal ๑. วารสาร ๒. บันทึกประจำวัน
journalism การหนังสือพิมพ์
junacke pesme ลำนำจูนักเกียเพสเมีย

K

kabuki ละครคะบุกิ
key novel; livre เ clef นวนิยายแฝงชีวิตจริง
kitchen-sink drama ละครก้นครัว

L

lai; lay บทขับลำ
lament บทร้อยกรองพิลาป
lampoon ถ้อยถากถาง
lay; lai บทขับลำ
legend ตำนาน
legitimate theatre ละครถูกกฎหมาย
leitmotif แนวเรื่องนำ
letters วรรณกรรมจดหมาย
lexicon ศัพทานุกรม
light verse บทร้อยกรองเบาสมอง
limerick บทร้อยกรองลิเมอริก
line บาท
literary criticism วรรณคดีวิจารณ์
literature ๑. ๒. วรรณคดี ๓. เอกสารข้อมูล
litotes อุปนิเสธ
local colour สีสันท้องถิ่น
long measure; long meter มาตรายาว
long meter; long measure มาตรายาว
low comedy สุขนาฏกรรมชั้นต่ำ
lyric คีตกานท์

M

Machiavel ตัวละครทุศีล, ตัวละครแบบมาเคียเวลลี
machinery กลการ
madrigal เพลงแมดริกัล
magazine นิตยสาร
magnitizdat วรรณกรรมมักนิทิซดัต
magody ละครใบ้ล้อ
mal mari้e, la บทเพลงสมรสผิด
malapropism คำอวดภูมิ
manifesto คำประกาศเจตนา
mannerism จริตนิยม
manual; handbook หนังสือคู่มือ
manuscript ๑. เอกสารตัวเขียน ๒. ต้นฉบับ
Marivaudage โวหารแบบมารีโว
Marxism ลัทธิมากซ์
masculine ending ท้ายบาทเน้น
masculine rhyme สัมผัสเน้น
masque ละครหน้ากาก
maxim คติบท
mechanic form รูปแบบกลไก
mechanism กลไก
medieval romance นิยายวีรคติสมัยกลาง, นิยายโรมานซ์ สมัยกลาง
medievalism คตินิยมสมัยกลาง
meditative poetry กวีนิพนธ์แนวสมาธิ, กวีนิพนธ์รำพึงธรรม
meiosis อวพจน์
melodrama ละครประโลมโลก
memoirs บันทึกความทรงจำ
Menippean satire การเสียดสีแบบเมนิปพัส
messenger ผู้แจ้งข่าว
metaphor อุปลักษณ์
Metaphysical poet กวีแนวอภิปรัชญา
metatheatre ละครเข้ม
meter; metre มาตรา
metonymy นามนัย
metre; meter มาตรา
metrical foot; foot คณะ
metrical romance นิยายวีรคติร้อยกรอง, นิยายโรมานซ์ ร้อยกรอง
Middle English ภาษาอังกฤษกลาง
Miles Gloriosus ตัวละครแบบไมลส์กลอริโอซัส
mime ละครไมม์
mimesis การจำลอง
minstrel นักขับลำ
miracle play ละครปาฏิหาริย์
miscellany ปกิณกนิพนธ์
mixed metaphor อุปลักษณ์ประสม
mock-epic มหากาพย์กำมะลอ
mock-heroic วีรกรรมกำมะลอ
Modern English ภาษาอังกฤษใหม่
Modern English ภาษาอังกฤษใหม่
moment of last suspense ช่วงระทึกใจสุดท้าย
monodrama ๑. บทละครแสดงเดี่ยว ๒. ละครแสดงเดี่ยว
monody เพลงร้องเดี่ยวไว้อาลัย
Monogatari เรื่องเล่าโมะโนะงะตะริ
monograph เอกสารเฉพาะเรื่อง
monologue บทพูดเดี่ยว
monometer มาตราคณะเดียว
monopolylogue การแสดงเดี่ยว
monorhyme สัมผัสเดี่ยว
moral interlude ละครสลับฉากสอนใจ
moral คติสอนใจ
morality play ละครศีลธรรม
mosaic verse บทร้อยกรองประสม, บทร้อยกรองโมเสก
mot juste, le คำเหมาะสม
mot propre, le คำตรงความหมาย
motif แนวเรื่อง
motto คติพจน์
movement ๑. การเคลื่อนไหว ๒. ขบวนการ
mumming play ละครมัมมิง
Muses นพเทวีแห่งศิลปศาสตร์
musical comedy สุขนาฏกรรมเพลง
mystery cycle ชุดละครรหัสธรรม
mystery play ละครรหัสธรรม
myth เรื่องปรัมปรา
mythology ๑. ประมวลเรื่องปรัมปรา ๒. ปรัมปราวิทยา

N

narodne pesme ลำนำนารอดเนียเพสเมีย
narration การบรรยาย
narrative poem บทกวีเรื่องเล่า
narrative เรื่องเล่า
narrator ผู้เล่าเรื่อง
naturalism ธรรมชาตินิยม
naturalistic drama ละครแนวธรรมชาตินิยม
natya นาฏยะ
nemesis เทวทัณฑ์
neoclassicism คตินิยมคืนสู่แบบแผนเดิม, คตินิยม คลาสสิกใหม่
neologism คำสร้างใหม่
new comedy สุขนาฏกรรมแนวใหม่
new criticism การวิจารณ์แนวใหม่
new humanism มนุษยนิยมแนวใหม่
No; Noh ละครโน
noble savage, the คนเถื่อนใจธรรม
Noh; No ละครโน
nom de plume; pen name นามปากกา
non-fiction สารคดี
nouveau roman นวนิยายแนวใหม่
nouvelle vague คลื่นลูกใหม่
novel of the soil นวนิยายลูกทุ่ง
novel นวนิยาย
novelette เรื่องสั้น [ฝรั่งเศส], นวนิยายขนาดสั้น [อังกฤษ]
novella นวนิยายขนาดสั้น [อิตาลี]
novelty ความแปลกใหม่
nursery rhyme บทร้อยกรองสำหรับเด็ก

O

objective correlative สหสัมพัทธ์ปรวิสัย
objectivity ปรวิสัย
obligatory scene ฉากจำเป็น
obscurity ความเคลือบคลุม
occasional verse บทร้อยกรองเฉพาะโอกาส
octameter มาตราแปดคณะ
octave; octet บทแปดบาท
octosyllabic line บาทแปดพยางค์
ode ศังสกานท์
old comedy สุขนาฏกรรมแนวเก่า
Old English ภาษาอังกฤษเก่า
Old French and Proven็al form บทร้อยกรองแบบฝรั่งเศสเก่าและแบบ โปรวองซาล
onomatopoeia การเลียนเสียงธรรมชาติ
ontology กานทภาวะ
open couplet สัมผัสคู่เปิด
opera อุปรากร
operretta จุลอุปรากร
oral tradition ๑. ประเพณีมุขปาฐะ ๒. วรรณกรรมมุขปาฐะ
organic form รูปแบบอินทรียะ
originality ความเริ่มแรก
Ossianism คตินิยมออสเซียน
ottava rima บทแปดบาทสัมผัส, ออตตาวารีมา
oxymoron ปฏิพจน์

P

paeon; paeonic foot คณะพีออน
pageant ละครขบวนแห่
pamphlet จุลสาร
panegyric บทสดุดี
panoramic method วิธีปริทัศน์
pantaloon ตัวตลกแพนทาลูน
pantomime ละครแพนโทไมม์
pantun บทร้อยกรองปันตน
parable นิทานคติสอนใจ
paradox ปฏิทรรศน์
paragraph อนุเฉท, ย่อหน้า
paraphrase การถอดความ
parenthesis ความแทรก
Parnassians กลุ่มปาร์นาเซียง
parody วรรณกรรมล้อ
passion play ละครมหาทรมาน
pastoral; bucolic บทร้อยกรองท้องทุ่ง
pathetic fallacy ความผิดพลาดเหตุอารมณ์
pathos ภาวะเวทนา
patois ภาษาชนบท
patronage การอุปถัมภ์
pattern poetry กวีนิพนธ์แบบรูป
pattern แบบรูป
pause ช่วงหยุด
pen name; nom de plume นามปากกา
penny dreadful; dime novel นวนิยายสิบสตางค์
pentameter มาตราห้าคณะ
periphrasis สำนวนอ้อมค้อม
persona ตัวบรรยายเรื่อง
personification บุคลาธิษฐาน, บุคคลวัต
Petrarchan sonnet บทร้อยกรองซอนเนตแบบเพทราร์ก
Petrarchism คตินิยมแบบเพทราร์ก
Philistine พวกฟิลิสไทน์
picaresque novel นวนิยายชีวิตเสเพล
plagiarism โจรกรรมทาง
Platonism คตินิยมแบบเพลโต
play ๑. บทละคร ๒. ละคร
pleonasm สำนวนฟุ่มเฟือย
plot โครงเรื่อง
poem บทกวี, โคลง
poem บทกวี, โคลง
poesie; poesy; poetry กวีนิพนธ์
poet laureate รัตนกวี
poet กวี
poetic diction ศัพท์กวี
poetic justice ยุติธรรมแบบกวี
poetic license เอกสิทธิ์กวี
poetic prose ร้อยแก้วแนวร้อยกรอง
poetry; poesie; poesy กวีนิพนธ์
point of view; viewpoint มุมมอง
polemic บทโจมตี
pornography เรื่องเร้ากามารมณ์
potboiler งานเขียนเพื่อเงิน
pr้cis, le บทย่อ
preciosity การแสร้งสรรค์
preface คำนำ
pre-Raphaelites, the กลุ่มนิยมแบบก่อนราฟาเอล
primitivism บรรพกาลนิยม
problem novel; thesis novel นวนิยายปัญหา
problem play; thesis play ละครปัญหา
prologue อารัมภบท
propaganda novel นวนิยายโฆษณาชวนเชื่อ
propriety ความเหมาะสม
prose poem บทกวีร้อยแก้ว
prose ร้อยแก้ว
prosody ฉันทลักษณ์
protagonist ตัวเอก
protatic character ตัวเกริ่นเรื่อง
prothalamion บทร้อยกรองฉลองวิวาห์
proverb สุภาษิต
proverbe dramatique ละครสุภาษิต
psalm เพลงสวดสดุดี
pseudonym นามแฝง
psychological novel นวนิยายจิตวิทยา
pun การเล่นคำ
pure poetry กวีนิพนธ์บริสุทธิ์

Q

quadrivium จตุรศิลปศาสตร์
quartet ๑. ชุดสี่เรื่อง ๒. บทสี่บาท
quarto แปดหน้ายก
quatrain บทสี่บาท
quem quaeritis trope องก์ตามหาพระเยซู
quidproquo ความเข้าใจผิด
quintain; quintet บทห้าบาท
quotation titles ชื่อเรื่องจากอัญพจน์

R

rasa รสวรรณคดี
rationalism เหตุผลนิยม
realism สัจนิยม
recoil กรรมสนอง
Reform Bill of 1832 ร่างพระราชบัญญัติการปฏิรูป ค.ศ. ๑๘๓๒
Reformation period; Reformation, the สมัยปฏิรูป
refrain สร้อย
regional novel นวนิยายภูมิภาค
relativism สัมพัทธนิยม
Renaissance period; Renaissance, the สมัยฟื้นฟูศิลปวิทยา
repartee คำโต้กลับ
repetition การกล่าวซ้ำ
resolution; d้nouement; falling action การแก้ปม
Restoration comedy สุขนาฏกรรมสมัยคืนสู่ราชบัลลังก์
Restoration period สมัยคืนสู่ราชบัลลังก์
revenge tragedy โศกนาฏกรรมล้างแค้น
reversal ชะตาผกผัน
review บทปริทัศน์
revue วิวิธทัศนา
rhapsody บทกระทบอารมณ์, บทแรปโซดี
rhetoric วาทศาสตร์
rhetorical figure ภาพพจน์วาทศิลป์
rhetorical question คำถามเชิงวาทศิลป์
rhyme royal สัมผัสราชา, สัมผัสรอยัล
rhyme scheme แผนสัมผัส
rhyme สัมผัส
rhythm จังหวะ
riddle คำทาย
rising action; anabasis การขมวดปม
rising rhythm จังหวะขึ้น
rococo วรรณกรรมโรโกโก
romance นิยายวีรคติ, นิยายโรมานซ์
roman-fleuve นวนิยายชุด
romantic comedy สุขนาฏกรรมจินตนิยม
romantic irony การแฝงนัยเชิงจินตนิยม
romantic revival การฟื้นฟูจินตนิยม
romanticism จินตนิยม
rondeau บทร้อยกรองรงโด
round character ตัวละครหลายมิติ
run-on line บาทไม่จบความ

S

sacred books คัมภีร์ศักดิ์สิทธิ์
saga novel นวนิยายซากา
saga นิยายซากา
salon เสวนาสโมสร, ซาลง
samizdat วรรณกรรมซามิซดัต
sarcasm คำประชดเหน็บแนม
satire การเสียดสี
satirical comedy สุขนาฏกรรมเสียดสี
satyr play ละครปิดท้ายคลายเครียด, ละครตลกแซเทอร์
scald; skald นักขับลำสกอลด์
scansion ฉันทลักษณ์พินิจ
scene ฉาก
scholasticism อัสสมาจารย์นิยม
science fiction บันเทิงคดีแนววิทยาศาสตร์
scop นักขับลำสก็อป
Senecan tragedy โศกนาฏกรรมแบบเซเนกา
sensibility อารมณ์ละเอียดอ่อน
sentimental comedy สุขนาฏกรรมเร้าอารมณ์
sentimental novel นวนิยายเร้าอารมณ์
sentimentality การเร้าอารมณ์
septet บทเจ็ดบาท
serenade เพลงเกี้ยวยามค่ำ
sermon บทเทศน์
serpentine verse บทร้อยกรองเซอร์เพนไทน์
sestet บทหกบาท
setting ฉากท้องเรื่อง
Seven Liberal Arts ศิลปศาสตร์เจ็ดประการ
shadow play หนังเชิด
Shakespearian sonnet บทร้อยกรองซอนเนตแบบเชกสเปียร์
short couplet สัมผัสคู่สั้น
short measure; short meter มาตราสั้น
short novel นวนิยายสั้น
short story เรื่องสั้น
sic ตามต้นฉบับ
simile อุปมา
simplified edition ฉบับง่าย
sitcom ซิตคอม
situation comedy ละครหรรษา
skald; scald นักขับลำสกอลด์
sketch เรื่องย่อย
skit ละครย่อย
slang สแลง
slapstick ละครตลกโปกฮา
slice of life เสี้ยวชีวิต
slogan คำขวัญ
sloka โศลก
socialist realism สัจนิยมแนวสังคมนิยม
Socratic irony การแฝงนัยแบบโสคราตีส
Socratic irony การแฝงนัยแบบโสคราตีส
solioquy บทรำพึง
solioquy บทรำพึง
song ๑. เพลงร้อง, เพลง ๒. บทร้อยกรอง
sonnet cycle ชุดบทร้อยกรองซอนเนต
sonnet บทร้อยกรองซอนเนต
Spenserian sonnet บทร้อยกรองซอนเนตแบบสเปนเซอร์
Spenserian stanza บทแบบสเปนเซอร์
spondaic foot; spondee คณะสปอนดี
spondee; spondaic foot คณะสปอนดี
spy story เรื่องจารกรรม
stage directions บทกำกับเวที
stanza บท
starina เพลงวีรกรรมสตารินา
stasimon เพลงพรรณนาสตาซิมอน
stock character ตัวละครเข้าแบบ
stock response การตอบสนองเข้าแบบ
stock situation สถานการณ์เข้าแบบ
story within a story เรื่องซ้อนเรื่อง
strategy กลยุทธ์
stream of consciousness กระแสสำนึก
stress; accent ๑. พยางค์เน้น ๒. การเน้นพยางค์
strophe บทสโตรฟี
structure โครงสร้าง
Sturm und Drang (storm and stress) ขบวนการพายุและแรงอารมณ์
style ลีลา
subjectivity อัตวิสัย
sublime ภาวะเลอเลิศ
sub-plot โครงเรื่องรอง
suggestion การแนะนัย
summary; synopsis เรื่องย่อ
supernatural story เรื่องเหนือธรรมชาติ
surprise ending การจบแบบผิดคาด
surrealism คติเหนือจริง
suspense ความระทึกใจ
symbol and symbolism สัญลักษณ์และสัญลักษณ์นิยม
symposium ประชุมเอกสารัตถ์
synaesthesia สหลักษณ์
syncope; hyphaeresis การตัดกลางคำ
synecdoche สัมพจนัย
synonym ไวพจน์
synopsis; summary เรื่องย่อ
systrophe อเนกนัย

T

tableau ฉากภาพนิ่ง
tale นิทาน
tall tale นิทานเหลือเชื่อ
tamizdat วรรณกรรมทามิซดัต
tanka บทกวีทังกะ
tapinosis ภาพพจน์ลดค่า
taste รสนิยม
technique กลวิธี
telescoped metaphor; complex metaphor อุปลักษณ์ซับซ้อน
tenor and vehicle สาระและสื่อเปรียบ
tercet บทสามบาท
terminal rhyme; end rhyme สัมผัสท้ายบาท
terza rima บทสามบาทสัมผัส, เทอร์ซารีมา
testament ๑. พันธสัญญา ๒. วรรณกรรมเจตจำนง
tetralogy ชุดสี่เรื่อง
tetrameter มาตราสี่คณะ
textual criticism การวิจารณ์ตัวบท
texture เนื้องาน
theatre ๑. ละคร ๒. โรงละคร
theatre of cruelty ละครโหด
theatre of silence ละครเงียบ
theatre of the absurd ละครแปลกวิสัย, ละครแอบเซิร์ด
theatre-in-the-round ละครล้อมวง
theatricalism นาฏยนิยม
theme แก่นเรื่อง
theogony เทวกำเนิด
thesaurus อรรถาภิธาน
thesis ๑. ข้อปัญหา ๒. วิทยานิพนธ์
thesis novel; problem novel นวนิยายปัญหา
thesis play; problem play ละครปัญหา
three unities สามเอกภาพ
thriller เรื่องตื่นเต้น
time novel นวนิยายกาลเวลา
tone colour; tone น้ำเสียง
tone; tone colour น้ำเสียง
tongue twister บทบิดลิ้น
topographical poetry กวีนิพนธ์ภูมิลักษณ์
touchstone เกณฑ์กำหนดค่า
tour de force พลังฝีมือ
tradition แบบแผนประเพณี
tragedy of blood โศกนาฏกรรมนองเลือด
tragedy โศกนาฏกรรม
tragic flaw วิรุธลักษณ์
tragi-comedy สุขนาฏกรรมระคนโศก
transcendentalism คตินิยมเหนือเหตุผล
translation การแปล
travel book หนังสือท่องเที่ยว
treatise ศาสตรนิพนธ์
trilogy ชุดสามเรื่อง
trilogy ชุดสามเรื่อง
trimeter มาตราสามคณะ
trimeter มาตราสามคณะ
triolet บทร้อยกรองตรีโอเล
triple rhyme สัมผัสสามพยางค์
trivium ไตรศิลปศาสตร์
trochaic foot; trochee คณะโทรคี
trochee; trochaic foot คณะโทรคี
trope ๑. ภาพพจน์เปรียบเทียบ ๒. การแสดงในพิธีมิสซา
troubadour นักขับลำตรูบาดูร์
trouv้re นักขับลำตรูแวร์
Tudor period สมัยทิวเดอร์

U

Ubi sunt formula สูตรอูบิซุนต์
unabridged edition ฉบับไม่ตัดย่อ
unaccented syllable; unstressed syllable พยางค์ไม่เน้น
unity เอกภาพ
universality ความเป็นสากล
university wits กลุ่มนักเขียนมหาวิทยาลัย
unstressed syllable; unaccented syllable พยางค์ไม่เน้น
usage ขนบภาษา
Utopia ยูโทเปีย

V

variorum edition ฉบับมีนัยวิเคราะห์
vaudeville การแสดงโวเดอวีล
verbal irony การแฝงนัยด้วยถ้อยคำ
verisimilitude ความละม้ายจริง
verse บทร้อยกรอง
Victorian period สมัยวิกตอเรีย
viewpoint; point of view มุมมอง
vignette บรรณพิลาส
villain ตัวโกง
villanelle บทร้อยกรองวิลลาแนล
voice เสียงแฝง

W

watchword คำเตือนใจ
weak ending ท้ายบาทเบา
well-made novel นวนิยายครบสูตร
well-made play บทละครครบสูตร
Weltanchauung; world view โลกทัศน์
wit ปฏิภาณ
world view; Weltanchauung โลกทัศน์
wrenched accent พยางค์เน้นสลับที่

Y

yarn เรื่องเหลือเชื่อ
year book หนังสือรายงานประจำปี

Z

zenske pesme ลำนำเซนสเกียเพสเมีย
zeugma โวหารเล่นคำหลากความ